ایاصوفیه از مهمترین جاذبه های گردشگری استانبول می باشد که اولین کلیسای بزرگ از نظر ابعاد شناخته شد . ایاصوفیه به دستور سلطان محمد دوم به مسجد تبدیل گشت و در حال حاضر به عنوان مسجد و موزه در استانبول شناخته می شود .


ایاصوفیه از جمله معروف ترین کلیساهای ارتدوکس زمان بیزانس بوده است ، این کلیسا در سال 532 میلادی ساخته شده است و در قرن 6 میلادی مورد بازسازی قرار گرفت ، در حال حاضر نیز به عنوان مسجد و موزه ، از مهم ترین جاذبه های گردشگری استانبول به شمار می آید .

ایاصوفیه نام خود را از یکی از اساطیر یونانی به نام صوفیا ( به معنای خدای هوشمندی و فراست ) گرفته است .

ایاصوفیه به مدت هزارسال ، رده اول را در بین کلیساها ( از نظر ابعاد ) از آن خود کرده بود ، این امر باعث شد رقابت ساخت مسجد با ابعاد بزرگ تر در بین حاکمین مسلمان ایجاد گردد که به نوعی یک راه برای ابراز ارادت به دین اسلام و نشان دادن اهمیت مسجد به شمار می رفت .

ساختمان ایاصوفیه به مرور زمان تکمیل شده است ، به عنوان مثال مناره ، محراب و منبر در زمان مراد سوم به این مجموعه افزوده گشته است .

مسجد ایاصوفیه دارای 82 متر طول و 73 متر عرض است .

گنبد دارای بلندی 55 متر ( از سطح زمین ) و قطر 31 متر است . عمق گنبد نیز 18 متر می باشد .

وزن گنبد ایاصوفیه را چهار ستون که بی شباهت به پای فیل نیستند متحمل شده اند .

ساختمان و مناره های ایاصوفیه مورد مرمت و بازسازی قرار گرفته اند و همچنین برخی تزئینات داخلی ایاصوفیه ( نقاشی ها و نگارگری ها ) ، به منظور محیا کردن مسجد برای برپایی نماز جمعه ، پوشانده شده اند .

در زمان مراد چهارم ، سرانجام آیاتی از قرآن بر دیوارها و سقف ایاصوفیه ، خودنمایی کرد .

این آیات به خط مصطفی چلبی نوشته شدند .

علاوه بر این ایاصوفیه دارای لوح هایی با نام های الله ، محمد ، ابوبکر ، عمر ، عثمان ، علی ، حسن و حسین ، به خط ابراهیم افندی بود که آن ها نیز جای خود را به کار مشابه ، با خط مصطفی چلبی دادند که در محیط سقف جاگذاری شدند .

ایاصوفیا که به نام های حاجیا صوفیا و هاگیا صوفیا نیز شناخته شده است یک مرتبه بخشی از آن در سال 404 میلادی در آتش سوزی می سوزد و بعد از آن در قرن 6 میلادی بازسازی می شود .

ایاصوفیه از زمان به قدرت رسیدن آتاترک ، به موزه تبدیل شد و تا کنون بدون تغییر باقیمانده است .

این مسجد زیبا در بخش اروپایی استانبول قرار دارد و در حوالی آن هتل و مراکز خرید بسیاری قرار دارد ، بعلاوه کاخ توپقاپی و مسجد سلطان احمد در فاصله اندکی از ایاصوفیه قرار دارند .

بازدید از ایاصوفیه در تمام ایام هفته امکان پذیر است ، ساعات بازدید 9 تا 17 ( در پاییز و زمستان ) و 9 تا 19 ( در بهار و تابستان ) می باشد .