چهل ستون که اکنون به آن ، کاخ چهلستون ( باغ موزه چهل ستون ) نیز گفته می شود ، در خیابان استانداری اصفهان واقع شده و بالغ بر ۶۷۰۰۰ متر مربع مساحت دارد .


کاخ چهلستون از نخستین بناهایی است که در آن تزئین وسیع ، آینه ‌کاری ، نقاشی های بزرگ دیواری و ستون های چوبی ، با سرستون های مقرنس به کار رفته است. تمام دیوارها با آینه ‌های قدی و شیشه‌ ها و نقاشی های رنگی و زیبا تزئین شده و همه درها و پنجره‌ها از نوع منبت و خاتم می باشد.

این عمارت که دارای معماری ترکیبی بوده ، مشتمل بر یک ایوان اصلی به طول 3 و عرض 17 متر است که ستون های این ایوان 8 ضلعی از جنس چوب چنار و کاج می باشد .

استخر مقابل عمارت به طول 110 متر و عرض 16 متر هم ‌اکنون نیز طراوت و زیبایی خاصی به این کاخ می دهد ( در گذشته جهش آب در حوض وسط تالار، از دهان شیرهایی که 4 گوشه حوض قرار داشتند و فواره‌ های سنگی که در جوی کوچک اطراف عمارت تعبیه شده بودند باعث بخشیدن جلوه ای متفاوت به این مکان شده بود )

ایوان کاخ چهلستون مرکب از 2 بخش است یک بخش که بر ۱۸ ستون چوبی و رفیع استوار است چهار ستون وسط که بر روی ۴ شیر سنگی قرار گرفته و حجاری آنها به گونه ای است که دو شیر به یک سر انسان نشان داده می شود. از دهان این چهار شیر آب فوران می کرد و به حوض مرمری تالار می ریخت. قسمت دیگر که کمی مرتفع تر است سردر ورودی تالار را تشکیل می دهد. این قسمت بر 2 ستون واقع شده و سراسر آن با آئینه های ریز و خوش نقش به صورت معرق تزئین گشته و سقف تالار از قاب های چوبی و به اشکال مختلف هندسی ساخته شده است.

از ویژگی های بسیار مهم کاخ چهلستون می توان به وجود نقاشی های بسیار زیبای هنرمند عصر صفوی رضا عباسی اشاره نمود که به سبک مینیاتور ایرانی، دیوارهای تالارهای کاخ را تزئین نموده است. هر یک از این نقاشی ها بیانگر دوره ای از حوادث تاریخی در دوران صفوی و افشاریه است که می توان از آن جمله به مجلس پذیرایی شاه طهماسب از همایون پادشاه هند، نبرد چالدران مابین شاه اسماعیل و سلطان سلیم خان امپراطور عثمانی، مجلس پذیرایی شاه عباس اول از فرمانروای ترکستان ولی محمد خان، مجلس پذیرایی شاه عباس دوم از فرمانروای ترکستان ندر محمد خان، جنگ کرنال مابین نادرشاه افشار و محمد شاه گورکانی پادشاه هند و نبرد شاه اسماعیل اول با شیبک خان ازبک اشاره نمود. شایان ذکر است که دو تصویر جنگ های چالدران و کرنال از الحاقات تزئینات این بنا پس از دوران صفوی است که مطابق با شواهد موجود توسط «آقا صادق نقاش» در عصر قاجار به تصویر کشیده شده است. همچنین در بخشی از کاخ برخی نقاشی های متعلق به آنژل و لوگار دو نقاش هلندی که در دوران شاه عباس دوم به ایران و اصفهان آمده بودند به چشم می خورد. در قسمت تحتانی دیوارهای تالار اصلی نیز نقاشی هایی از شخصیت های تخیلی جهت تزئین بنا به تصویر کشیده شده است.

قسمت های دیدنی کاخ چهل ستون اصفهان :

ـ تالار ۱۸ ستون
ـ تالار آئینه
ـ شیرهای سنگی چهار گوشه حوض مرکزی
ـ تزئینات عالی طلاکاری و نقاشی های سالن پادشاهی
ـ تصویری از شاه عباس اول با تاج مخصوص
ـ آثاری مانند سردر مسجد قطبیه و سردرهای زاویه درب کوشک و آثاری از مسجد درب جوباره و مسجد آقاسی که بر دیوارهای ضلع غربی و جنوبی باغ نصب شده است.

عمارت چهلستون در سال 1327 خورشیدی با حمایت مسئولین وقت و همت فرهنگ دوستان اصفهان به موزه (باغ موزه) تبدیل شد که سالن مرکزی آن محل نمایش برخی از آثار هنری دوران های مختلف ایران است.